- Thưa bà, bà đánh giá như thế nào về vai trò của báo chí tuyên truyền trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị của Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long?

+ Theo tôi, vai trò của báo chí rất quan trọng trong lĩnh vực này. Bởi lẽ, người ta hiểu về di sản như thế nào cũng thông qua lăng kính tuyên truyền của báo chí. Trong thời gian qua, không chỉ báo chí địa phương mà báo chí trong nước cũng như nước ngoài đã dành khá nhiều sự quan tâm đến Vịnh Hạ Long. Vịnh Hạ Long từ một khu danh lam thắng cảnh của một địa phương, một quốc gia, qua hoạt động truyền thông, nó đã được nhấn mạnh và nâng lên tầm vị thế quốc tế. Từ đó không chỉ ở Quảng Ninh, các địa phương trong nước biết đến Vịnh Hạ Long mà các khu vực khác trên toàn cầu cũng đã dần biết đến Vịnh Hạ Long. Cách đây khoảng 5-7 năm trở về trước, với nhiều quốc gia xa Việt Nam như các nước châu Âu, châu Mỹ v.v.. nói về Vịnh Hạ Long, nhiều người còn rất lạ lẫm. Thế rồi qua công tác xúc tiến, tuyên truyền, quảng bá trên các phương tiện thông tin đại chúng, cũng như qua công tác ngoại giao của các đoàn công tác của Việt Nam đến với các nước, đến nay có thể nói số du khách biết đến cái tên Vịnh Hạ Long trên bản đồ du lịch thế giới đã tăng lên gấp rất nhiều lần! Đặc biệt là năm 2011, khi kết thúc chiến dịch tuyên truyền, quảng bá bầu chọn 7 kỳ quan thiên nhiên thế giới mới thì Vịnh Hạ Long càng thu hút nhiều hơn sự quan tâm của du khách.

Bà Phạm Thuỳ Dương đang trao đổi với các phóng viên về công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị Di sản Vịnh Hạ Long.

Nói như vậy để khẳng định rằng, công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng có ý nghĩa hết sức to lớn đối với Vịnh Hạ Long. Với tư cách là những người được tỉnh giao trách nhiệm trong việc quản lý, bảo tồn và phát huy các giá trị của di sản, chúng tôi đặc biệt đánh giá cao điều này. Và cũng xin nói thêm, cùng với báo chí Trung ương, quốc tế, vai trò của báo chí địa phương đóng góp một phần không nhỏ. Không chỉ giới thiệu vẻ đẹp cảnh quan, giá trị độc đáo của di sản mà báo chí địa phương còn tập trung vào vấn đề trọng tâm làm sao để làm tốt hơn công tác bảo tồn di sản. Bằng các bài viết, hình ảnh thực tế sinh động để kêu gọi các tổ chức, cá nhân trong nước và quốc tế cùng hỗ trợ cho công tác bảo tồn di sản Vịnh Hạ Long. Một số các chuyên trang, chuyên mục ở trên Đài PT-TH tỉnh hay trên Báo Quảng Ninh đã đến được ngày càng nhiều hơn, thường xuyên hơn với cộng đồng quốc tế, từ đó tạo được những tác động tích cực trong công tác này…

- Trong bối cảnh hiện nay, theo bà, để nâng cao hơn nữa hiệu quả tuyên truyền trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị của Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long thì nên chú ý những yếu tố nào?

+ Theo tôi, tuyên truyền cho di sản thì mình phải làm nổi bật lên được những giá trị toàn cầu của di sản. Nếu như trước đây, báo chí chỉ dừng lại ở việc tuyên truyền cảnh đẹp, giá trị địa chất địa mạo v.v.. của Vịnh Hạ Long thì bây giờ không chỉ dừng lại ở đó, mà bên cạnh việc thông tin nhiều hơn để bạn đọc hiểu được những giá trị tiềm ẩn của Vịnh Hạ Long, cần tuyên truyền nhiều hơn nữa các hoạt động ở trên Vịnh Hạ Long, sự đóng góp của các tổ chức, cá nhân đối với di sản v.v.. Có như vậy, mọi người mới cảm nhận được những khó khăn cũng như những cố gắng của chúng ta, với tư cách là chủ nhân của di sản, trong việc bảo tồn, phát huy giá trị của nó, mới chứng minh được rằng khi chúng ta tham gia công ước, tham gia vào các danh mục di sản thế giới, chúng ta đã có những nỗ lực trong công tác bảo tồn giá trị di sản. Bên cạnh đó, cũng cần phải quan tâm đến những giá trị tiềm ẩn khi nó chưa được công nhận để tôn vinh, chẳng hạn như giá trị về văn hoá, giá trị về đa dạng sinh học...

Trong công tác tuyên truyền, quảng bá đối với Vịnh Hạ Long đặc biệt lưu ý đến công tác bảo vệ môi trường, về sự ủng hộ của cộng đồng trong công tác bảo vệ gìn giữ giá trị di sản cũng như sự ứng xử của con người, của cộng đồng trong nước, quốc tế đối với công tác bảo vệ di sản. Bên cạnh việc tuyên truyền các mặt mạnh, chúng ta phải làm rõ cả những mặt trái, những nguy cơ đe doạ huỷ hoại tài nguyên, làm ảnh hưởng đến giá trị toàn cầu của Vịnh Hạ Long. Tôi nghĩ rằng, báo chí truyền thông có một vai trò rất quan trọng trong việc kêu gọi những sáng kiến liên quan đến bảo tồn di sản, cung cấp cho mọi người những giải pháp, ý tưởng để cùng nhau bảo tồn di sản, hỗ trợ cho cơ quan quản lý nhà nước, cho mọi người hiểu hơn về di sản để làm tốt hơn công tác này…

- Cụ thể, trong thời gian tới, bà mong muốn hoạt động tuyên truyền của báo chí về Vịnh Hạ Long sẽ đề cập tới những vấn đề gì mà bà cho là thiết thực, hiệu quả?

+ Trong thời gian tới, các cơ quan truyền thông đại chúng nên tăng cường tập trung tuyên truyền công tác bảo tồn di sản, bảo vệ môi trường Vịnh Hạ Long, kêu gọi sự quan tâm của nhiều tổ chức, cá nhân, đặc biệt là các tổ chức nước ngoài đến việc bảo tồn và phát huy giá trị của Vịnh Hạ Long. Từ đó chúng ta học hỏi được những kinh nghiệm hay để quản lý di sản tốt hơn. Đồng thời đẩy mạnh việc tuyên truyền những khuyến nghị, dự báo có thể ảnh hưởng đến di sản, giảm bớt những tác động tiêu cực đến di sản. Bên cạnh đó, cũng cần đẩy mạnh việc tuyên truyền cho các tổ chức, cá nhân, khách du lịch, cộng đồng dân cư hoạt động trên Vịnh, ven bờ Vịnh hiểu hơn về vai trò của họ trong công tác bảo tồn di sản, xử lý thân thiện, hài hoà với di sản, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường; chủ động phối hợp với cơ quan nhà nước trong công tác này... Tôi nghĩ rằng, làm được những việc đó, công tác quản lý di sản sẽ tốt hơn rất nhiều.

Thu Hương (thực hiện)